برای شستشوی لباس این نکات را فراموش نکنید | راهنمای شستن انواع لباس بدون آسیب به پارچه
شستن لباس در نگاه اول کار سادهای است؛ لباسها را داخل ماشین میگذاریم، شوینده اضافه میکنیم و منتظر میمانیم تا چرخه شستوشو تمام شود. اما واقعیت این است که روش شستن لباس مستقیماً روی عمر پارچه، ثبات رنگ، فرم لباس و حتی ظاهر آن پس از چند بار استفاده اثر میگذارد.
لباسی که بعد از چند بار شستوشو آب میرود، رنگش کدر میشود، روی سطح آن پرز ایجاد میشود یا فرم اولیهاش را از دست میدهد، لزوماً لباس بیکیفیتی نیست؛ گاهی مشکل از دمای نامناسب آب، برنامه اشتباه ماشین لباسشویی، شوینده نامتناسب یا حتی نحوه خشک کردن آن است.
از طرف دیگر، نمیتوان برای تمام لباسها یک نسخه واحد پیچید. روش شستن تیشرت نخی با لباس مجلسی، شلوار جین، لباس بافت، کراپ، لباس مشکی یا لباس ظریف یکسان نیست. حتی دو لباس با ظاهر مشابه ممکن است به دلیل تفاوت در ترکیب الیاف، دستور شستوشوی متفاوتی داشته باشند.
در این بخش از مجله مد الما استایل، سراغ نکاتی میرویم که کمک میکنند لباسها را اصولیتر بشویید و تا حد امکان از تغییر رنگ، آبرفتگی، کشیدگی، چروک و آسیب به بافت پارچه جلوگیری کنید.

اولین قانون شستشوی لباس؛ برچسب مراقبتی را جدی بگیرید
قبل از اینکه لباس را داخل ماشین لباسشویی بیندازید، چند ثانیه برای بررسی لیبل مراقبت از لباس وقت بگذارید.
علائم درجشده روی لیبل اطلاعات مهمی درباره دمای شستوشو، امکان استفاده از ماشین لباسشویی، خشککن، اتوکشی و در برخی موارد خشکشویی ارائه میکنند.
اگر روی لباس علامت «فقط خشکشویی» وجود دارد، شستن آن با دست یا ماشین لباسشویی صرفاً به این دلیل که پارچه ظاهراً مقاوم است، تصمیم درستی نیست.
همچنین دمای درجشده روی لیبل را حداکثر دمای مجاز در نظر بگیرید، نه دمای پیشنهادی برای تمام دفعات شستوشو. در بسیاری از موارد، شستوشو با دمای پایینتر میتواند فشار کمتری به الیاف وارد کند.
لباسها را قبل از شستشو بر اساس رنگ جدا کنید
یکی از رایجترین دلایل خراب شدن ظاهر لباسها، شستن همه رنگها با یکدیگر است.
لباسهای سفید را جدا از لباسهای رنگی بشویید. لباسهای مشکی و بسیار تیره نیز بهتر است در گروه جداگانه قرار بگیرند. لباسهای جدیدی که احتمال رنگدهی دارند را نیز در اولین شستوشو با احتیاط بیشتری بشویید.
یک دستهبندی ساده میتواند شامل این گروهها باشد:
- سفید و بسیار روشن
- رنگی روشن
- رنگی تیره
- مشکی
- لباسهای بسیار حساس و ظریف
این کار فقط برای جلوگیری از رنگ گرفتن لباسهای روشن نیست؛ اصطکاک لباسها با رنگها و جنسهای متفاوت نیز میتواند روی ظاهر پارچه اثر بگذارد.
دمای آب را براساس پارچه انتخاب کنید، نه میزان کثیفی
تصور اینکه «هرچه آب گرمتر باشد لباس تمیزتر میشود» همیشه درست نیست.
گرمای بیش از حد میتواند روی برخی الیاف، رنگها، چاپها و کشسانی لباس اثر منفی بگذارد. در مقابل، آب سرد برای بسیاری از لباسهای روزمره و رنگی انتخاب مناسبی است و میتواند به حفظ رنگ کمک کند.
بهطور کلی، برای لباسهای رنگی و تیره، آب سرد یا دمای پایین انتخاب محتاطانهتری است؛ اما برای هر لباس باید دستور درجشده روی لیبل را در اولویت قرار دهید.
در لباسهای دارای الاستین، چاپ، تزئینات یا الیاف حساس، استفاده از دمای بالا بدون بررسی دستور شستوشو میتواند ریسک تغییر فرم یا آسیب را افزایش دهد.

لباسها را قبل از قرار دادن در ماشین لباسشویی آماده کنید
چند کار ساده قبل از روشن کردن ماشین لباسشویی میتواند تفاوت زیادی ایجاد کند.
جیبهای شلوار و لباسها را خالی کنید، زیپها را ببندید و در صورت وجود بند یا قطعاتی که ممکن است گیر کنند، آنها را مطابق دستور لباس مرتب کنید.
لباسهای دارای چاپ را بهتر است پشتورو کنید. این کار تماس مستقیم سطح چاپ با دیگ و سایر لباسها را کاهش میدهد.
برای لباسهای ظریف نیز استفاده از کیسه مخصوص شستوشو میتواند میزان اصطکاک و گیر کردن لباس به سایر قطعات را کاهش دهد.
تیشرت و لباسهای نخی را چطور بشوییم؟
تیشرت یکی از پرمصرفترین لباسهای کمد است و به همین دلیل دفعات شستوشوی آن نیز معمولاً زیاد است.
اگر تیشرت نخی یا چاپدار دارید، بهتر است قبل از شستوشو آن را پشتورو کنید. دمای پایینتر آب معمولاً انتخاب مناسبی برای لباسهای رنگی است و برنامهای با چرخش شدید نیز همیشه ضروری نیست.
در مورد تیشرتهای چاپدار، از اتوکشی مستقیم روی چاپ خودداری کنید و برای خشک کردن نیز آن را در معرض حرارت شدید قرار ندهید.
اگر تیشرت فرم آزاد یا اورسایز دارد، کشیدن لباس هنگام خیس بودن نیز میتواند فرم آن را تغییر دهد.
شستن شلوار جین؛ کمتر شستن، اما اصولیتر
جین پارچه مقاومی است، اما این به معنی بینیاز بودن آن از مراقبت نیست.
شستوشوی مکرر با دمای بالا میتواند به مرور روی رنگ جین اثر بگذارد. برای حفظ ظاهر شلوار جین، بهتر است آن را پشتورو کنید و طبق دستور تولیدکننده با دمای مناسب بشویید.
همچنین بهتر است از خشک کردن جین با حرارت بسیار بالا اجتناب کنید؛ زیرا گرما میتواند روی اندازه و فرم لباس اثر بگذارد.
اگر شلوار جین فقط برای مدت کوتاهی پوشیده شده و لکه یا آلودگی خاصی ندارد، الزاماً نیازی نیست پس از هر بار پوشیدن شسته شود. تهویه مناسب در برخی موارد میتواند فاصله بین شستوشوها را بیشتر کند.
شستن لباس های مشکی بدون بور شدن
مشکی بودن لباس به این معنی نیست که بعد از چند بار شستوشو حتماً باید کدر شود. نحوه شستوشو نقش مهمی در حفظ ظاهر رنگ دارد.
لباسهای مشکی را بهتر است:
- پشتورو کنید.
- با لباسهای سفید و روشن نشویید.
- از آب با دمای پایین استفاده کنید.
- شوینده مناسب لباسهای تیره به کار ببرید.
- بیش از نیاز در معرض شستوشو قرار ندهید.
- برای خشک کردن، از نور مستقیم و شدید خورشید دور نگه دارید.
خشک کردن لباس مشکی در آفتاب شدید میتواند در طول زمان روی ظاهر رنگ اثر بگذارد؛ بنابراین فضای سایهدار و دارای جریان هوا انتخاب مناسبتری است.
لباس سفید را چگونه بشوییم که کدر نشود؟
لباس سفید بهسرعت تغییرات ظاهری را نشان میدهد؛ به همین دلیل بهتر است از ابتدا جداگانه شسته شود.
اگر لباس سفید لکهدار شده است، بهتر است ابتدا نوع لکه را شناسایی و سپس روش مناسب لکهگیری را انتخاب کنید. استفاده بیدلیل از سفیدکنندههای قوی میتواند به بعضی پارچهها آسیب بزند و حتی در برخی موارد باعث تغییر رنگ شود.
همچنین مقدار بیشتر شوینده الزاماً به معنی تمیزی بیشتر نیست. باقی ماندن مواد شوینده در بافت لباس میتواند ظاهر پارچه را کدر کند.

لباس های بافت و زمستانی را با احتیاط بیشتری بشویید
پلیورها، بافتها و برخی لباسهای زمستانی به دلیل ساختار الیاف خود نسبت به کشیدگی و حرارت حساستر هستند.
اولین نکته این است که دستور شستوشوی روی لیبل را بررسی کنید. اگر لباس قابلیت شستوشوی دستی یا برنامه مخصوص لباسهای پشمی دارد، از همان روش استفاده کنید.
لباس بافت را هنگام شستوشو نچلانید و برای خارج کردن آب، آن را با فشار زیاد نپیچانید. در بسیاری از مدلهای بافت، خشک کردن روی سطح صاف میتواند بهتر از آویزان کردن لباس خیس باشد؛ زیرا وزن آب ممکن است باعث کشیدگی لباس شود.
لباس مجلسی را مثل لباس روزمره نشویید
لباس مجلسی معمولاً به دلیل استفاده از پارچههای ظریف، آستر، تور، گیپور، سنگدوزی، پولک یا سایر تزئینات، نیازمند مراقبت بیشتری است.
قبل از شستوشو باید لیبل لباس بررسی شود. اگر لباس نیاز به خشکشویی دارد، شستوشوی خانگی میتواند به ساختار آن آسیب بزند.
در مدلهایی که امکان شستوشوی خانگی دارند، بهتر است از برنامه ملایم و دمای پایینتر استفاده شود و لباس قبل از شستوشو پشتورو یا داخل کیسه مخصوص قرار گیرد؛ البته مشروط به اینکه دستور تولیدکننده چنین روشی را مجاز بداند.
لباس مجلسی را نیز پس از شستوشو برای مدت طولانی در معرض نور مستقیم خورشید قرار ندهید.
کراپ و بادی؛ مراقبت از کش و فرم لباس
کراپها و بادیها ممکن است در قسمتهایی مانند یقه، دور سینه، کمر، بندها یا قزنها دارای کش و جزئیات ظریف باشند.
برای حفظ فرم این لباسها، شستوشوی بسیار خشن یا حرارت بالا انتخاب مناسبی نیست. اگر لباس دارای قزن یا قطعات فلزی است، قبل از شستوشو آنها را مطابق دستور محصول ببندید تا احتمال گیر کردن به سایر لباسها کمتر شود.
در مورد لباسهای کشی، حرارت زیاد میتواند به مرور روی خاصیت کشسانی بعضی الیاف اثر بگذارد؛ بنابراین شستوشوی ملایم و رعایت دمای مجاز اهمیت دارد.
لباس های ظریف را با دست چگونه بشوییم؟
برخی لباسها بهتر است با دست شسته شوند، اما «شستشوی دستی» به معنی چنگ زدن شدید لباس نیست.
برای شستوشوی دستی لباس ظریف:
- ابتدا لیبل لباس را بررسی کنید.
- آب را با دمای توصیهشده آماده کنید.
- مقدار مناسبی شوینده ملایم اضافه کنید.
- لباس را برای مدت کوتاه خیس کنید.
- بدون چنگ زدن یا ساییدن شدید، آلودگی را از سطح پارچه جدا کنید.
- لباس را چند مرتبه با آب تمیز آبکشی کنید.
- برای خارج کردن آب، آن را نپیچانید و نچلانید.
این روش برای لباسهایی که ساختار ظریفتری دارند، اهمیت بیشتری پیدا میکند.
خشک کردن لباس به اندازه شستن آن مهم است
ممکن است لباس را کاملاً صحیح بشویید اما با خشک کردن اشتباه، نتیجه تمام زحمات از بین برود.
برای مثال، آویزان کردن یک لباس بافت سنگین در حالت کاملاً خیس میتواند باعث کشیدگی آن شود. از طرف دیگر، حرارت شدید خشککن ممکن است روی برخی پارچهها اثر نامطلوب بگذارد.
برای بسیاری از لباسها، خشک کردن در فضای دارای جریان هوا و دور از نور مستقیم خورشید گزینه مناسبی است؛ اما باز هم باید دستور روی لیبل محصول را در اولویت قرار دهید.
لباس را بلافاصله بعد از پایان شستوشو از ماشین خارج کنید. باقی ماندن طولانیمدت لباس خیس داخل دیگ میتواند باعث ایجاد بوی نامطبوع و افزایش چروک شود.
برای جلوگیری از چروک شدن لباس چه کنیم؟
یکی از سادهترین کارها این است که لباس را بلافاصله پس از شستوشو از ماشین خارج کنید و به آرامی تکان دهید تا چروکهای سطحی باز شوند.
لباسهای ساختارمند را متناسب با فرمشان روی چوبلباسی مناسب قرار دهید و لباسهای حساس را براساس دستور نگهداری خشک کنید.
از آویزان کردن لباسهای بسیار سنگین در حالت خیس خودداری کنید.
همچنین پر کردن بیش از حد ماشین لباسشویی باعث میشود لباسها فضای کافی برای حرکت نداشته باشند و در پایان چرخه، چروکتر تحویل داده شوند.
مقدار شوینده مهم تر از چیزی است که فکر میکنید
شوینده بیشتر همیشه نتیجه بهتر ایجاد نمیکند.
مصرف بیش از حد شوینده ممکن است باعث باقی ماندن مواد در بافت لباس شود و حتی نیاز به آبکشی بیشتر ایجاد کند. مقدار مناسب باید براساس نوع شوینده، سختی آب، حجم لباسها و میزان آلودگی انتخاب شود.
برای لباسهای ظریف نیز استفاده از شوینده مخصوص و ملایم، در صورت توصیه تولیدکننده، انتخاب مناسبتری است.
آیا باید همه لباس ها را با نرم کننده بشوییم؟
خیر. نرمکننده برای تمام انواع پارچه ضروری نیست و در برخی لباسهای فنی یا ورزشی میتواند عملکرد الیاف را تحت تأثیر قرار دهد.
به همین دلیل، بهتر است پیش از استفاده از نرمکننده به دستور شستوشوی لباس توجه کنید. در لباسهای ورزشی که با هدف مدیریت رطوبت و تعریق طراحی شدهاند، استفاده از محصولات نامناسب ممکن است روی عملکرد پارچه اثر بگذارد.
لباس کودک را با چه روشی بشوییم؟
لباس کودک معمولاً دفعات شستوشوی بیشتری دارد و به همین دلیل انتخاب شوینده و روش شستوشو اهمیت بیشتری پیدا میکند.
لباس نو کودک را نیز بهتر است پیش از اولین استفاده مطابق دستور مراقبتی آن بشویید. لباسهای کودک را میتوان بر اساس رنگ و جنس جدا کرد و از شویندهای که برای لباس کودک مناسب است استفاده کرد.
مهمتر از هر ترفند خانگی، آبکشی کامل و رعایت دستور شستوشوی تولیدکننده است. برای لکههای لباس کودک نیز بهتر است به جای استفاده خودسرانه از مواد سفیدکننده قوی، روش مناسب همان پارچه را بررسی کنید.
لباس های ورزشی را چگونه بشوییم؟
لباسهای ورزشی معمولاً با هدف مدیریت عرق و رطوبت طراحی میشوند. بنابراین استفاده از روش شستوشوی نامناسب میتواند عملکرد پارچه را تحت تأثیر قرار دهد.
لباس ورزشی را پس از استفاده طولانیمدت در سبد بسته و مرطوب رها نکنید. در اولین فرصت آن را طبق دستور محصول بشویید و پس از شستوشو کاملاً خشک کنید.
برای این لباسها نیز بهتر است از دمای بسیار بالا و روشهایی که به الیاف فنی آسیب میزنند اجتناب شود.

شستشوی لباس با دست یا ماشین لباسشویی؛ کدام بهتر است؟
هیچکدام به صورت مطلق بهتر نیستند.
معیار اصلی، جنس و دستور مراقبت لباس است.
اگر لباس برای شستوشوی ماشینی طراحی شده باشد، استفاده از برنامه مناسب ماشین لباسشویی میتواند کاملاً قابل قبول باشد. در مقابل، لباسهای حساس یا محصولاتی که روی لیبل آنها شستوشوی دستی یا خشکشویی توصیه شده است، باید مطابق همان دستور شسته شوند.
هدف این نیست که همه لباسها را با دست بشوییم؛ هدف این است که روش شستوشو را با ساختار لباس هماهنگ کنیم.
چند اشتباه رایج که عمر لباس را کم میکند
گاهی آسیب لباس نه به دلیل یک اشتباه بزرگ، بلکه در نتیجه تکرار چند عادت ساده ایجاد میشود:
- شستن لباسها بدون توجه به لیبل
- استفاده مداوم از آب بسیار داغ
- پر کردن بیش از ظرفیت ماشین
- استفاده بیش از حد از شوینده
- شستن لباسهای سفید با رنگیها
- قرار دادن لباس خیس برای مدت طولانی داخل ماشین
- چلاندن لباسهای ظریف
- خشک کردن لباسهای رنگی در آفتاب شدید
- استفاده از خشککن با حرارت نامناسب
- اتو کردن مستقیم روی چاپ یا تزئینات
- شستن لباسهایی که نیاز به خشکشویی دارند در خانه
سخن پایانی
شستوشوی لباس فقط برای از بین بردن آلودگی نیست؛ هر بار شستن، نوعی فشار مکانیکی و شیمیایی به الیاف وارد میکند. به همین دلیل، انتخاب دمای مناسب، شوینده صحیح، برنامه متناسب با پارچه و روش درست خشک کردن میتواند در حفظ ظاهر لباس برای مدت طولانیتر مؤثر باشد.
برای تیشرت و لباسهای نخی، کنترل دما و اصطکاک اهمیت دارد؛ برای شلوار جین، حفظ رنگ و جلوگیری از حرارت شدید مهمتر است؛ لباسهای بافت و زمستانی به مراقبت بیشتری هنگام خشک شدن نیاز دارند و لباس مجلسی، کراپ و بادی نیز باید براساس ساختار و جزئیاتشان شسته شوند.